Quê ngoại

Mùa thu tháng mười mang một nỗi niềm dìu dịu. Bắt đầu từ mùa thu năm cấp ba, tôi thường thích lang thang trên sườn đồi, nơi có những dải hoa vàng lọt thỏm trong xanh thẫm của bình nguyên, ngó lên chỉ thấy mây giăng, ngó ra thì toàn rừng rú. Mỗi chiều về, mảnh gió mồ côi heo hút qua góc đồi, buồn buồn như nỗi nhớ của kẻ đương yêu.

Ông ngoại thường vác rựa lên con đồi ấy. Ông men theo cái lối mòn mọc toàn dương xỉ mùa giao tử. Sau cơn mưa, mùi ẩm mốc hoen rỉ bốc lên nhẹ ngọt như hương nhánh lan rừng ông treo nơi trái cửa. Ông đi kiếm vài bụi măng rừng cuối mùa. Ông đợi một mùa những rặng tre sẽ rộ bông trắng ngần, chợt nhận ra tuổi già cuối cùng cũng tàn nhẫn tìm ra ông. Mẹ khóc nhiều, bà ngoại ốm một trận thập tử nhất sinh. Sau cơn bệnh, bà ít nói, lưng bà khoằm hẳn xuống như một dấu hỏi lặng thầm cho những đớn đau đang dần xa xỉ.

Bà ngồi đó, im lìm nhìn đám nhặng bu tới tấp đám cá khô, hai hốc má sâu thẳm khẽ rung lên. Hôm nay trời nắng, bà đem chúng ra phơi, bà nhìn về phía xa con đường vắng. Bà đợi ngày lễ hổm rày thế nào cũng có con Ngọc, con Tiên hay thằng Tùng về. Bà sẽ nấu cơm và làm cho chúng miếng cá khô nướng. Bà thường ngày không ăn cá khô, bà thích ăn đồ chua hơn. Người già họ chẳng cần gì những món ngon, những thứ dân dã cũng đủ cay đắng cả tháng ngày. Rồi chẳng đứa con nào về với bà cả, bà lại cất mớ cá khô vào lọ. Rồi bà ra vườn xua lũ gà ra khỏi đám nghệ mới trồng, tiếng gà quang quát cùng tiếng bà sang sảng giữa giấc trưa. Ngoài kia, con đường vẫn cong cong và nắng thì rất vội...

Tôi lớn lên nơi vùng quê hẻo lánh. Tôi vẫn hay hỏi nhưng ông ngoại chẳng biết tại sao lại chọn chốn này. Rồi ông nhướng đôi mày về phía xa thẳm. Ông bảo buổi loạn ly, biết đâu mà chọn. Ông nói từ khi gả mẹ cho ba tôi thì mảnh đất này đã là quê hương thứ hai của ông rồi, đi xa lại thấy nhớ. Ông hay dắt tôi lên sườn đồi hóng gió. Hai ông cháu ngồi la la một bài hát nào đó chẳng biết tên mà người ta hay phát trên radio. Rồi ông kể chuyện ông đi lính, trải qua bao bom rơi đạn lạc. Rồi ông quen bà qua mai mối, sinh ra mẹ. Đứa con gái đầu lòng mà ông luôn dành tình yêu thương đặc biệt. Trong đời ông chỉ có hai người phụ nữ quan trọng nhất, đó là bà và mẹ. Cũng chính vì thế mà ông buồn nhiều hơn khi mẹ ôm hai đứa con xót xa bỏ nhà đi trong lời cay nghiệt của bà. Ông buồn bà, ông buồn mẹ, rồi ông lại vác rựa lên đồi kiếm những bụi măng rừng, làm món măng chua mà cả hai mẹ con đều thích.

Giờ đây khi đã qua tuổi dại, tôi mới biết mình cần một chốn nào đó để quay về. Quê mình từ ngày ông đi thay đổi nhiều quá, những con đường nhựa phẳng lì, bóng loáng buổi sương tan. Tôi về quê, vác cái thân hình thư sinh gầy gò và tử tế về ‘ăn chực’ nhà bà mấy hôm. Bà tíu tít ra vườn nhặt vài nhánh cải vàng nấu canh, đượm mùi lá bưởi phơi ráng chiều. Bà cũng chiên cá khô nữa, nhưng không có măng chua.

- Bà hỏi con bé lúc trước dẫn về đâu rồi, tưởng chúng bay lấy nhau rồi chứ.

- Mẹ con không thích bà ạ - Tôi ra vẻ hờn dỗi.

- Tao thấy nó xinh mà bây, con mẹ mi thật là.

Nói tới đó tôi phì cười. Tôi bỗng nhớ mẹ. Tôi nhìn bà thật lâu. Thật ra mẹ giống bà rất nhiều. Tôi không muốn nhắc nhiều về mẹ, sợ bà giận. Bữa cơm hôm đó bà rất vui. Niềm vui như pha loãng, chờ một ngày bám bụi.

Chiều, tôi lại thích mon men lên sườn đồi. Bây giờ người ta đã chặt bớt cây cối xung quanh. Ánh nắng chiếu vào nhiều hơn. Lúc đầu cái gì cũng thấy lạ, cứ nghĩ là chẳng thể nào nhớ các con đường chằng chịt, giờ lại nhắm mắt đi tới, cứ như đứa trẻ lại muốn chập chững tập đi sau một thời gian tập chạy vội vàng vậy. Người ta sẽ quên dần và chợt nhận ra cuộc sống vốn bắt đầu như thế đó, chẳng kịp bàng hoàng và suy ngẫm lại chút gì.

Đêm nay, hai bà cháu chưa ngủ. Tôi ngồi thừ người nghĩ chuyện vẩn vơ, những con chữ chữ chạy loay hoay trong đầu, rồi bị bôi đen và trôi đi mất. Bóng bà in lên nền tường loang lổ. Mùa đông sẽ bắt đầu như thế nào nhỉ? Mùa đông này tôi ăn bữa cơm của bà mà nhớ bữa cơm của mẹ. Mẹ nhớ con, gọi điện bảo sao ít về. Con tuôn ra nào là thực tập, đồ án. Khi mẹ tắt máy rồi mới thấy mình vô tâm và ích kỷ. Bóng bà vẫn lặng thinh. Cháu khẽ đặt tay lên lưng bà vuốt ve làn da khô khốc sau tà áo mỏng, thì thầm: “Đừng giận mẹ con nữa, bà nhé…”

Hư hao

Ai bảo miền Nam hai mùa mưa nắng.
Dạo này hình như cái quy luật đó đang dần thay đổi, tôi vẫn nhận ra cái nắng gay gắt của mùa hè lẫn trong những trận mưa rào rạo rực, nhận ra cái nhẹ thoáng qua của màu thu trên những nhành cây dần thay màu lá và cái lạnh hơi se của màu đông len lỏi qua từng cơn gió, ừ những cơn gió không biết đến từ phương nào mà mang theo cả vào trong mộng mị.

Không ai hiểu, nhưng sao sáng nay có người chợt nhận ra điều kì lạ đó.

Tôi từ tốn từng bước chân ra trạm xe buýt nhìn cảnh trời đằng đông bắt đầu xuất hiện những ánh đo đỏ dò dẫm qua từng dải mây nhuốm màu đêm có gió. Sáng nay lạnh thật! Gió se sắt cây xoài trước ngõ, thổi bay màn sương đầu ngày, gió cuốn phăng những chiếc lá khô thoang thoảng tiếng ho liên hồi rồi đứt quãng của cô bé hàng xóm vẫn quét sân đều đặn sáng ngày.
"...Này cô bé, có lẽ tôi sẽ gọi đó là gió đông!"

Không hiểu sao tôi lại có những thiện cảm đặc biệt với mùa đông. Có lẽ vì mang trong mình cái bản chất lạnh lùng, lắm khi tôi coi đông như người bạn, mỗi khi sang đông tôi luôn cười mình già thêm một tuổi. Vẫn mong một ngày được nhìn mùa đông có màu trắng, cái màu của lạnh lùng đó.Thôi không bàn chuyện màu sắc ra đây vì gió nào có màu gì đâu, thế mà có người bảo gió cũng có màu, một màu bình yên. Tôi cãi lại, bướng bỉnh như cơn gió…

Tôi cố lắng nghe cái bình yên trong hơi gió ngày nào, bắt gặp những suy nghĩ trái nhau trong dòng hồi ức miên man mà đôi khi lại là nỗi ớn lạnh xót xa. Gió chợt mạnh, lá rụng đầy, những mảnh giấy trong tay bay lên, thấp thoáng bài thơ tình còn dang dở. Trời mưa li ti, nếu đây là một sáng chủ nhật thì tôi sẽ vui lắm, và hí hửng ngắm mưa rơi lất phất qua khung cửa nhạt màu. Nhưng hôm nay tôi lại có buổi thi sớm, mưa không đủ ướt áo nhưng sao khó chịu. Những hạt mưa bám lấy chiếc kính đang dần nhòa đi vì hơi thở. Và những bông hoa dại mà mùa thu khăng khăng đòi giữ lại kia cũng đang lụi tàn dần, trĩu nặng những hạt sương.

 
Mưa nhẹ thôi, và có lẽ đây cũng là cơn mưa cuối còn sót lại của mùa cũ, và cũng có lẽ ai đó đã vội vàng đặt bước chân qua mùa thu mà không nhận ra. Thu vẫn cứ lặng lẽ không hiểu từ bao giờ luôn như thế. Những sáng mưa, thích ngồi vào bàn học, nghe Listen to your heart để lòng bình yên và ấm áp...mà ai biểu mùa thi cứ trùng vào những ngày mưa nhỉ, mấy cô cậu sinh viên dễ lãng đãng lắm đây. Những áng mây lớn bằng bạc viền một màu tím xanh buồn rũ khoan thai nâng ngày dậy lên từ khu công nghệ xa xa, những chiếc quạt vẫn quay quay.

Tôi bước lên chuyến xe, bỏ lại sau lưng những rung động nhỏ nhoi đầu ngày nhưng không quên hứa hẹn: "Cô bé quét sân ơi, vẫn đợi tôi sáng mai nhé!”

Tình tháng mười

Những ngày tháng mười, đầy mưa, nắng và gió, nỗi buồn thật sự trong như mây...

Sau những ngày mưa dài tháng Chín, mặc dù mặt trời vẫn lười biếng không chịu ló đầu ra khỏi mây, thật sự là mặt trời thì trần trụi mà tiết trời thì se lạnh nhưng lòng vẫn không thể nguôi ngoai những dự cảm đặc biệt dành cho tháng ngày. Và những kí ức dẫu buồn, nhẹ mênh mang thả vào chuỗi ngày bình lặng, như tiếng thở dài hiếm hoi của thời gian, đôi khi lại là một điều hồ hoặc nào đó, không biết nữa.. chợt ngưng lại, ngừng trôi giữa lưng trời?

Hôm nay, lòng thôi tràn ngập và lộng gió. Những ngọn gió mát tím nhạt khoan thai mang hương tận từ khóm oải linh hương ngập nắng ngoài khu công nghệ. Gió đến từ đâu mà rạo rực chất người! Gió níu ngày, ngày níu phố, phố thâm trầm hơi sương. Thế là bỗng dưng, nắng vàng và mây buồn ở đâu rủ nhau tràn về, len vào từng ngõ nhỏ khắp các con đường ngoằn ngoèo khuất phố, nghiêng nghiêng những hàng cây gối đầu lên năm tháng, lên mùi hương êm êm những chiếc lá cố bám giữ cành mận già trước ngõ. Những hàng dây leo ưa bóng trên tường, dường như đang yêu đương.. dũng cảm vươn mình tới, ngờm ngợp nhìn thẳng vào ánh sáng hiền hòa, chếnh choáng. Và những bông hồng dại mà mùa thu khăng khăng đòi giữ lại kia cũng lụi tàn dần, trĩu nặng những hạt sương nhường chỗ cho đám cúc vàng nhỏ nhoi mà bướng bỉnh.

Ánh nắng đây rồi, hối hả trên từng khuôn mặt, từng ánh nhìn. Ngoảnh lại phía sau, là chân trời trong vắt mà con gió vừa chui qua. Có lẽ là như vậy. Bạn cứ thì thào bên tai: ..Nắng đấy, trong lắm.. Nhưng đừng vội tắm.. Ờ thì nhà thơ Điêu tàn thích “tắm trăng” tại sao ta không có quyền “tắm nắng”! Những hàng dâm bụt đỏ rực góc vườn, cái loài hoa vô thường ấy, không hiểu sao lúc nào cũng có thể đỏ rực? .. Đâu rồi? .. Bằng lăng ấy! Sao chỉ còn thấy những chiếc lá úa vàng xoáy tròn và chìm nghỉm vào mảnh nước ngập.. Đám mây ơi, mây trôi về đâu? Nhắn giùm ta tới người bạn ấy, rằng: “Một lần nữa ta sẽ phập phồng cùng hoa nắng hay lá vàng mơ màng khép lại những mưa rào ngày hạ, nhẹ thôi.. cho rộn ràng tiếng thu ngập ngừng trước ngõ, cho hanh hao chút kí ức phai màu- đơn giản đủ để thấy nền trời thu có chút gì lao xao, chênh vênh mà đôi lần giản dị..”

Trời vào tháng lặng lẽ, nồng nàn như đúng bản chất vốn có: “Ngày tháng mười chưa cười đã tối”. Ngày cứ qua, đêm cứ tới nhiều khi chưa kịp cho ta cười một lần, tháng mười là vậy, cứ trôi âm thầm, chẳng để lại gì cho người ta kịp lòng mà hụt hẫng. Mưa tháng mười đã không còn rạo rực, chợt đến chợt đi khi không còn mang tên mùa hạ; cũng chẳng nhẹ nhàng vương tà áo khi còn mùa thu; để rồi giờ đây ào ào như gãy gánh. Ông trời quả thật khéo đùa, giữ nước làm gì để rồi cuối mùa như trút nước, như tiếc lại những ngày huy hoàng của mưa và gió, thế là ngập lụt, bão lũ… Mong mưa chỉ loáng thoáng và rệu rạo tháng mười qua nhanh!

Nhớ nhà! Sự quyến luyến đó bất ngờ quá nỗi cũng không dám tin là có thật, nó yêu tháng mười như yêu ngôi nhà đã sống qua hơn 21 cái tháng mười. Tháng mười tròn trịa, trong cái lạnh của mưa chớm đông và sự thiếu hụt ánh sáng của khoảnh khắc ngày ngắn đêm dài, những chuyện nhớ mãi chẳng sẽ quay về. Quần áo phơi sẽ chẳng khô, ba giăng mắc chằng chịt những sợi dây quanh nhà, nó cao nên được nhường phần treo đống quần áo có lẽ đã hơn vài ngày chưa khô, mùi ẩm mốc tràn ngập khắp nhà. Thấy nắng ôm đồ chạy ra, gặp mưa gom đồ chạy lại. Cuối cùng ba anh em không ai còn đồ để mặc, và chiếc bàn ủi được hoạt động hết công suất, ấy thế cũng tranh nhau. Tự nhiên thấy vui vì gia đình còn đông đủ.

Tháng mười lành lạnh, lạnh trong những sáng đạp xe đến trường sương vương tà áo, lạnh trong những chuyến xe buýt chật chội mùi người, và trong những cái hiếm hoi nào đó nơi Sài thành vẫn còn xa lạ, không biết thế nào để gợi lên, thôi cũng vui vì mình còn lãng mạn.

"...Tháng mười nhìn đời sao suôn sẻ
Cho ta cười một tiếng xuyên xao."

Tháng mười, ta chợt bỏ quên chốn thị thành, thèm được đứng gọi núi đồi trên chớm thu lớp lớp lá vàng. Vì có thu và em, ta yêu tháng mười từ dạo đó. Và vì có mưa phùn, nên hai người dưng chợt xích lại gần nhau dưới một chiếc ô.. Đã cuối mùa, thôi thì cứ coi hết tháng 10 là mưa không còn, chỉ có sim sau vườn, tím sẫm và ngòn ngọt. “Sim hỡi, bỡ ngỡ gì mà em xoè lá, cành rung?” .. đút vội vào ngực áo chiếc lá chớm vàng nhặt nhạnh buổi đầu thi muộn, và cho ta gọi Sim là Simple nhé, thế thì chả buồn học bài nữa .. Lá héo từ đây, thôi đừng còn vương vấn!

Buýt

Sớm. Trời se lạnh, gió khoan thai đưa đẩy những đám mây dọn đường cho bình minh trỗ dậy đằng đông bằng một thứ ánh sáng dịu nhẹ và hoe vàng. Hắn ngồi đó, mặc bộ đồ xanh nhạt, mắt nhìn xa xăm vào không trung. Chiếc xe buýt số 8 từ xa, tôi vẫy tay, chiếc xe nhanh chóng ghé lại, đúng hơn là để đón hắn.

“Nhanh xé vé cho người ta kìa” - gã tài xế có hàng ria mép thúc giục.

“Biết rồi.” Hắn gằn giọng rồi lục lọi xấp vé trong chiếc rỗ nhựa vuông cũ đầy giấy tờ lộn xộn.

“Áo quần xộc xệch quá đấy” - Hắn không buồn đáp lại.

“Bà già đi đâu?” - Hắn hỏi bà cụ ngồi trên hàng ghế cuối.

“Đi đâu cũng được.” - Bà bâng giơ trước câu hỏi xấc xược của hắn.

“Năm ngàn.” Hắn chìa cái vé ra trước mặt bà.

Bà thản nhiên: “Tui không có tiền”

“Bà già đùa à, không có tiền thì xuống xe.” - Hắn chưa có vẻ gì là nổi nóng, có lẽ hắn cũng đã quen nhiều với những tình huống như thế này.

“Mày cho tao quá giang hết quãng này thôi, rồi tao sẽ chẳng đi thêm một chuyến xe nào nữa.” -Bà nói như trăn trối. Câu nói của bà làm tôi ngờ ngợ. Mái tóc của bà ngắn và rối, lổm chổm những sợi trắng sợi vàng cùng làn da nhăn nheo minh chứng cho thời gian mà những sự khổ cực bà đã trải qua.

“Bà về nhà đi”. Hắn nhìn bà hồi lâu rồi xuống giọng.

“Tao không về đâu cả, tao cũng chẳng có nhà.”- Bà bỗng phản ứng một cách rắn rỏi.

“Bà về nhà đi, con cái của bà đâu” - Hắn nói với giọng trầm buồn.

“Tao không cần thứ bạc bẽo đó, bọn chúng rồi sẽ gặp quả báo”

“Con cái nào cũng thương yêu mẹ cha cả.”- Hắn khẽ quay ra trầm tư nhìn phố

Bà im lặng. Bà khóc, những giọt nước khẽ luồn theo khóe mắt rơi lã chã, tiếng nấc khe khẽ trong tiếc nuối: “Tao ước gì không sinh nó ra.”

Rõ ràng, trong ánh sáng chói lòa của bình minh, tôi thấy mắt hắn long lanh trong giây lát.

*******

Trưa. Nắng gắt gay buông cái khô khốc và bụi bặm lên con đường chật chội oằn mình ôm trọn những luồng xe không ngớt. Nắng chiếu thẳng vào hàng ghế trạm xe buýt. Tôi nép vào một góc bên cạnh chiếc xe máy cũ kĩ dưới bóng cây, cô bạn đứng cạnh che đậy kín mít thở phì phò, mồ hôi lấm tấm trên gò trán, hai tròng kính cận dường như khẽ nhòa trong tích tắc rồi bốc hơi ngay dưới cái nóng.

Một chiếc xe buýt lam con ghé lại, bốn người mò mẫm bước xuống, đúng hơn là có hai ông, một bà và thằng nhóc ăn mặc rách rưới. Bà nắm tay thằng nhóc, hai người còn lại bám víu vào bà thông qua hai cây gậy. Bốn người đeo lỉnh khỉnh đồ, tất cả họ đều bị mù, có mỗi thằng nhóc vô tri là còn sáng mắt.

“Xem coi có xe chưa con?”- Một trong hai ông lão nhắc nhở.

Thằng nhóc ngó nghiêng qua lại rồi bất chợt xem lên: “Xe đến kìa ông”, chiếc xe buýt ghé lại trước họ một đoạn khá xa.

Thằng nhóc phân vân, ngơ ngác định chạy lại. Bà lão bất ngờ chưa kịp phản ứng buông tay. Thằng nhóc nắm lại tay bà, rồi chạy theo chiếc xe.

Họ chạy, đúng hơn là họ dìu nhau chạy. Hai người đàn ông phản xạ nhanh hơn, nắm chặt cây gậy nối nhau chạy theo. Xe chỉ cách mươi mét, họ vẽ nên một đường cong ngoằn nghèo giữa phố xá. Tất cả mọi người nhìn cảnh tượng hiếm gặp này, kẻ cười, rồi có người tiếc rẻ. Chiếc xe buýt dường như phải đợi lâu, khẽ cất bánh.

Thằng nhóc í ới gọi theo, xe không nghe và nó bất lực dừng lại: “Xe chạy mất rồi!”

Tôi bỗng nhớ đến trò chơi rồng rắn lên mây hồi còn bé: thằng nhóc như người mẹ, ba người già đó như những đứa con bé bỏng núp sau lưng mẹ và chiếc xe buýt đó như ông thầy thuốc cố bắt cho được họ. Rồi chiếc xe buýt không bắt được ai, kết quả như vậy, có phải họ đã là người chiến thắng không?

“Tại sao nó chạy, nó tưởng mình không có tiền trả sao?” – Một ông lão bực dọc than trách.

“Chắc vậy rồi” – Bà lão ũ rũ, khẽ siết chặt tay thằng nhóc. Một bàn tay nâu vàng nhăn nheo và một bàn tay nhỏ nhoi như búp măng trong cơn bão.

*******

Chiều. Cơn mưa tầm tã trút xuống thành phố như gội rửa chút tiếc nuối cho những ngày nước ngập huy hoàng. Kẹt xe, lại kẹt xe. Người nhìn người, xe chạm xe. Chiếc xe buýt bất lực chôn chân ngay trước ngã tư. Đèn xanh rồi đỏ, không ai nhúc nhích. Tôi ngồi trên xe, khẽ nhìn những vạt nước chạy dài trên hàng kính cũ mèm, khẽ nhìn đồng hồ, lại thêm một ngày sắp qua và cái cảnh kẹt xe này như thêm chút thi vị cho một kết thúc tẻ nhạt của hành trình dài không ngơi nghỉ. Chiếc xe buýt nhích lên được một chút là hàng chục chiếc xe máy nối đuôi nhích theo sau. Tôi liên tưởng đến cảnh như bầy kiến tha một con mồi, chúng cố bám lấy con mồi không tha dù thời tiết mưa bão. Đúng là kiến sợ mưa thiệt, nhưng họ đâu phải kiến, họ mặc áo mưa rồi. Nhưng chiếc áo mưa sẽ bảo vệ họ và vì thế họ sẽ bám riết lấy con mồi.

Còn nhưng ai không có áo mưa thì sao? Ừ thì họ núp mình dưới những mái hiên. Nếu chủ nhà tốt bụng có thể sẽ cho họ cái ghế ngồi. Họ cứ đứng đó chờ mưa tạnh cố quên cái bụng đang cồn cào hay mái tóc ẩm ướt rối xù.Họ đứng xếp thành hàng ngang trước một cửa hàng đã khép cửa, mỗi người mang trong mình một tâm trạng khác nhau. Người thì bộn bề lo lắng, người thì bình thản, vô tư… Đối diện họ, một shop quần áo với ánh đèn rực rỡ ánh lên một hàng ma-rơ-canh trong cửa kính đang khoát trên mình những bộ đồ lòe loẹt. Mỗi ma-rơ-canh đều có khuôn mặt khác nhau, cái thì lạnh lùng, cái thì tươi cười, cái thì nghiêm nghị…

Từ xa, một bà cụ gánh hành rong lững thững ghé lại. Bà đội nón lá, khoác trên mình tấm nilông to, quần đen xắn cao lộ ra đôi xương chân gầy gò. Bà nhìn quanh rồi tiến tới chỗ những người trú mưa cơ hồ tìm một chỗ đứng. Người đàn ông ăn vận lịch sự đưa tay lên nhìn đồng hồ. Một thanh niên độ ba mươi đeo tai nghe khe rung mình theo điệu nhạc. Tất cả vẫn lặng thinh, mặc bà cụ đứng ngoài rìa, không ai chịu xích vào, đúng hơn là họ không để ý và nghĩ rằng bà già đứng đây chủ ý để mời mọc vài món hàng rồi đi. Bà vẫn đứng ngoài mưa, họ vẫn xếp hàng trú mưa không một phản ứng. Tôi nhìn họ, rồi nhìn sang những ma-rơ-canh ..  thật sự không khác nhau là mấy ..

Mưa vẫn cứ rơi đều, những hạt mưa đen ..

  

Cô đơn mấy lần

Đồng hồ điểm chín giờ hơn, cô khoác thêm chiếc áo, bỏ quyển sách trong túi, cô khép cửa đi ra. Cái quán café đầu hẻm cũng như mọi ngày, vắng vẻ. Cô ghé lại, cạnh cô, một cặp tình nhân đang e ấp, ngó qua ngó lại hơi ngại ngùng. Phố thâm trầm trong hơi mưa chiều còn vương lại, vài dòng xe nối nhau ngập ngừng lướt qua ánh đèn mơ hồ chứng tỏ thời khắc kẹt cứng của giao thông đã chấm dứt. Cô nghèn nghẹn nhìn cảnh đôi tình hân bên cạnh. Tình yêu! Chàng trai cười nói nhẹ nhàng, cô gái luôn khẽ mỉm cười. Ánh mắt họ nhìn nhau e dè nhưng vẫn đủ mạnh dạn cho đôi tay quấn lấy nhau. Cô cũng từng có những phút giây như thế, cô cười nhạt trong lòng, bất mãn. Cuộc sống có lẽ luôn cần tình yêu, con người ta sống có lẽ là thật sự để yêu nhau. Cô nhớ lần đầu tiên anh gặp cô. Khi ấy, cô đón nhận anh như một mối tình đầu trong veo và mãn nguyện. Bây giờ cô dần hiểu câu nói của anh bạn thân: “Yêu thì đã sao, mất nhau thì đã sao, nếu chịu được mất nhau, chịu được đớn đau thì thôi đừng yêu mà hờ hững”.

Khí trời có mùi ẩm mốc khó chịu sau cơn mưa chiều dai dẳng, thế là khoảnh khắc sắp tàn một ngày lại ùa đến trong cô, nỗi cô đơn đến bình lặng, sự hạn hẹp và vồ vập của màn đêm, tưởng chừng như sau cái thời khắc những tia sáng cuối cùng le lói sau lưng trời, dẫu cố níu vài giây cho góc phố co mình thì vẫn đâu đây hiện ra những góc tối, những kiếp người thầm lặng, ai bảo thành phố này luôn ồn ào, nhộn nhịp.

Cô thi thoảng hay ngồi quán nước này lắm, nó nằm ngay đầu hẻm. Cô thích bà cụ dễ tính, cũng thích cái cách mà bà hay bỏ thêm một lát chanh mỏng vào ly trà nóng nhàn nhạt và hình như cô cũng nghiện những ly trà chanh của bà mất rồi, nghiện luôn cái quán nước tối khuất mình sau hai dãy nhà cao tầng, trong bóng tối làm cô dễ dàng nhận ra sự phồn hoa giả tạo và sự ồn ào bon chen của chốn thành thị.

Người đàn ông ngồi cạnh cô bất giác đặt mạnh ly nước. Cô khẽ nhìn sang, hơi thở thoáng mạnh, không rõ mặt anh. Anh ngồi một mình, ánh đèn đổ bóng cây xuống chỗ anh ngồi. Chiếc áo khoác kéo cao cổ che hết khuôn mặt anh. Thi thoảng nhìn lên trời rồi anh lại chằm chằm ngắm phố. Cô nhìn anh lần nữa. Có một cái gì đó hiếu kì nơi anh mà cô phải nhích hẳn người sang một bên để nhìn cho rõ. Anh cuốn hút đến lạ. Một sự lạ lẫm và đồng cảm đến từ anh làm cô bỗng quên tất cả và thực sự muốn biết anh đang nghĩ gì. Cô cảm nhận con tim mình sao run rẩy, yếu đuối trước con người này.

Bóng tối ngày càng đậm trong con hẻm. Những vòm mái nhà sẫm màu thấp thoáng ẩn hiện trong thứ ánh sáng chập chờn hắt ra từ hai dãy nhà bên cạnh. Đôi tình nhân thì thầm to nhỏ rồi nắm tay nhau đứng dậy. Đắm mình trong hạnh phúc, họ chắc chắn không để ý đến sự hiện diện lẻ loi của cô. Cô nhìn anh lần cuối rồi bước đi. Cô dạo quanh những con đường vô định, ghé vào một cửa hàng bên đường ngắm nhìn những con búp bê bằng vải hay vài lọ hoa giả trong các tủ kính rồi lơ đãng bước ra, thấy đời chợt buồn vui đến lạ.

********

Gió thổi mạnh trên cao, anh đứng trên chiếc cầu vượt nhìn xuống phía dưới, hoang mang gợi lại trong đầu những chuyện vừa xảy ra. Anh rối rắm trong mớ hỗn độn của việc học hành, công việc và cả chuyện tình yêu với cô. Anh biết trước thế nào cô cũng giận anh chuyện đó, nhưng anh không thể làm khác được. Anh xót xa câu nói của cô: “Có lẽ chúng ta nên xa nhau một thời gian.” Dòng xe bên dưới nhìn từ trên cao chạy thật nhẹ nhàng và từ tốn. Hàng dây điện giăng mắc lộn xộn hòa ánh đèn vàng chiếu sángnhững trạm xe buýt nhập nhoạng chật người chờ. Anh lang thang trên phố, thả lòng theo những suy nghĩ mông lung và hạn hẹp. Anh không biết mình đã làm đúnghay sai. Anh ngẫm nghĩ và đặt mình vào tâm trạng của cô lúc đó. Mà anh đã làm điều gì sai, anh luôn cần cô hiểu và chia sẻ, thế mà cô lại duy nhất đến thế. Anh buồn, buồn cho mình, cho cô tiểu thư bướng bỉnh hò hẹn hai năm nay. Anh và cô có lẽ còn rất nhiều thứ phải cho đi và nhận lại.

Anh rẽ vào quán, cái quán quen thuộc đó vẫn chốn bình yên nhất cho anh những khi hụt hẫng. Anh nhìn phố, phố vẫn nồng nàn và bụi bặm như cái ngày anh gặp cô nơi góc phố. Cô tình cờ lướt qua anh như một giấc mơ trưa tháng sáu, lặng lẽ để lại trong anh những khoảng lặng vô hình. Ánh đèn lấp loáng dưới bãi nước ngập trước sân va vào nhau,anh lắng nghe tiếng tim mình, tìm kiếm gì về thứ hạnh phúc vô tưấy, hay một góc café đường phố, có giọt sương khắt khoải khẽ đọng trên khúc hát vang xa. Anh khẽ nhìn đôi tình nhân đó e ấp nhau trong cái lành lạnh đầu mùa. Hơi trà nóng loáng thoáng cùng hơi thở nồng quyện với nhau như che đậy và ủng hộ cho họ. Anh nhớ đến cô, nếu có thể anh cũng sẽ ôm ấp cô khi những đợt gió lạnh về hay chiều hoàng hôn tắt nắng.

Hai người ngồi song song hai hàng ghế, anh nhận thấy có sự đồng cảm đặc biệt nào đó lôi kéo mình nhìn sang, hay đó chỉ là sự bất chợt thoáng quavề điều kì diệu có được từ một ánh nhìn, hay là sự lo ngại băn khoăn để rồi lạ lẫm trước những thứ đã lâu chưa cảm nhận. Anh nhìn cô, cô nhìn phố. Mái tóc cô khẽ buông hờ che đi khuôn mặt. Cơ hồ có sự đồng cảm nào làm anh muốn nhìn cô thêm lần nữa. Cô khẽ nhấm nháp ly trà nóng, một làn gió nhẹ lẩy đẩy mái tóc cô gờn gợn. Anh mong manh trong phút chốc. Tại sao anh lại cứ nhìn sang cô, anh không hiểu nổi chính mình, anh cần gì và tìm gì nơi bóng hình đó. Bất giác nỗi ớn lạnh tràn qua, anh khẽ thở dài, anh sợ những tháng ngày lạc lõng giữa khối người miên man và dằng dặc trên phố. Chiều nay, trời khô nhứ chiếc lá bàng đứng gió, rồi bất chợt mưa về, lòng hư hao. Như dấu chân dẫu có đằm sâu thế nào trên mặt đất, mưa cũng làm tan tành. Nỗi buồn cứ lớn dần theo ngày tháng, không trải nghiệm, không sắc màu.

Cô đứng dậy, bước đi. Anh thản nhiên mà lòng hơm hớp và bồi hồi. Anh muốn nhìn rõ cô lần cuối. Anh sợ nếu cô đi, còn lại mình anh ngồi gặm nhấm nỗi lòng. Không hiểu từ giây phút nào anh cứ luôn cho cô là người đang cùng mình chia sẻ tâm tình, anh chờ đợi cô cùng tiếng nấc dài mong manh của thời gian trong khoảnh khắc. Rồi anh cũng bước ra đi, chợt cười trong lòng.

*******

Thỉnh thoảng nỗi cô đơn tranh thủ thở khẽ, tôi cứ từ tốn lảo đảo đến ngờ nghệch không suy nghĩ, không dám dừng lại, vì sợ dừng lại ngồi một chỗ để mớ cảm xúc trào ra trong sự trống vắng của những phút lặng thầm một lời độc thoại ngắn ngủi, đọc vài dòng chữ bâng quơ,nhìn con đường mùa thu ngập lá, nhìn một vài bức hình chẳng tròn bố cục, một thước phim cũ thở dài trong phút chót. Cô đơn đôi khi làm người ta hoang mang đến khờ khạo! Tôi cô đơn, tôi ư, tôi là ai? Là anh, là cô? Hay bất cứ một ai, những ai đang cô đơn?

… Phố cười. Dịu dàng và lặng yên...

Em

Em đứng đó- rồi em sẽ đi đâu? Trong đám người hối hả của phiên chợ chiều, nắng mon men theo bậu cửa in bóng xuống nền gạch màu chút phù phiếm nhỏ nhoi; nếu thế ta chẳng thể mong mỏi gì hơn một ánh nhìn của em hồ hoặc, cái màn hơi xám xịt đang bay bay vô vị về hư vô, trong chốc lát gây nghiện cho ta nỗi bồn chồn- còn nhớ không? ngươi đấy- cho nàng, cho nụ cười như hoa.

Còn vài lần lá rụng nữa thôi là mùa thu sẽ đi qua, dẫu hối tiếc, nhưng đầu óc vẫn mơ màng quá. Bỗng dưng anh quên mất rằng đã mấy ngày không quan tâm đến tháng ngày, ngờ ngợ nhận ra cuộc sống cứ nghiêng trôi không như mình tưởng? Trong ánh mắt em hồ hoặc, em đấy: sao lại cười, rồi giả ngây ngô gì đó, nếu thế anh sẽ làm thơ về cái buồn của mưa hay cái tình ngày nắng, em có buồn thì dặn anh cùng buồn, em vẫn cười, hay anh bỏ quên điều gì trong mộng mị?

Em vẫn đứng đó- bên ánh hoàng hôn vượt ngàn căng gió xuống nhanh như cánh buồm, rồi bất chợt ngưng lại thả chút sắc đỏ ướp vào thanh quang một hương ròng ẩm ướt, thấm đẫm, sáng ánh. Tháng năm qua nhanh, chẳng làm sao cho vơi nỗi nhớ? Đầu cành những chú chim ríu rít, tôi bất giác yêu cái khoảnh khắc chuyển tiếp giữa hai mùa này, xốn xang trong lòng nhiều kỷ niệm. Cây diệp vàng còn lại vài nhánh cành khẳng khiu những mối sầu an ủi. Chùm quả chuông chín vàng lủng lẳng, lấm tấm điểm tà áo xanh của bầu trời tháng năm một sắc vàng nồng đượm, nhắc mình nhớ vể cái ngõ hẹp cạnh nhà, nhớ những lỗ bi ve to tròn, nhớ vài vạt mồng gà nép lối, và những hình thù kì lạ trên bức tường vôi cũ.

Gió thoáng qua, em cất bước, ung dung. Em không biết rằng mình sẽ héo tàn khi mùa hạ qua ư? Tự hỏi có khi nào tôi chợt dừng lại và nhìn vào từng cuộc đời của từng người, của em, của chính tôi? Và những kí ức buồn, nhẹ mênh mang thả vào chuỗi ngày bình lặng, hững hờ như tiếng thở dài hiếm hoi của thời gian khi một điều hồ hoặc nào đó ngưng lại, ngừng trôi giữa lưng trời. Đứng dựa người dưới gốc câygià, tôi rút quyển sách nhỏ, lật trang đã đánh dấu sẵn- tôi cất tiếng thâm trầm:

Tôi yêu em đến nay chừng có thể,
Ngọn lửa tình chưa hẳn đã tàn phai…

Tít trên cao, dưới mái nhà lá phủ, tiếng rít khẽ của một chú chim sẻ nhỏ nhắn, chuyền từ cành này sang cành khác, cất tiếng hót, ta nghe trong gió tiếng hạt vỡ, ấy là chim đang ăn. Tôi tiếp tục:

... Nhưng không để em bận lòng hơn nữa …

Nhưng con chim kia, không ngờ ăn nhanh lạ, hót một tiếng làm tôi cụt hứng. Puskin cùng bài thơ bị bỏ quên trong giây lát, mà sao con ngươi tôi lại vỉa hè đến thế?

…Hay lòng tôi phải gợn bóng u hoài.
... chắc Puskin biết được phải cười xòa mất thôi!

(Bỗng nhớ đến Con lừa và tôi)

Đã là tháng Mười

Những mùa cứ thế trôi đi. Tuổi hai mốt cũng sẽ trôi đi, nhẹ như gió chiều, không một lần ngoảnh lại, chỉ thấy nắng rơi và lá rụng đầy trên nỗi buồn của tuổi. Ừ, có thể ngày mai sẽ trầm lặng hơn, hoặc thêm nhiều nông nổi hơn như tôi đã từng, thì chỉ mong mãi đi hết tận cùng, cũng có thể sẽ có những thứ hay ho đang chờ đợi phía trước?

Một hôm nao, giữa bộn bề tháng mười, có chiếc xe hiền khô hát thênh thang mây trời, chợt nhớ những ngày tháng ba đầy nắng hay màu phượng đỏ tháng năm. Là một vài bài hát bỏ quên trong máy tính, tưởng như đã lâu lắm thành mốc meo, để khi nghe lại vẫn vẹn nguyên những cảm xúc đầu tiên, rồi vui cho một niềm vui nhỏ nhỏ, chưa kịp cũ. Là khoảng trời ngày ấy nhiều gió, mà người ta chưa bao giờ nghĩ rằng mình sẽ đi qua nó trong ngày mùa đông. Rồi nỗi nhớ nào cũng nguôi ngoai, như những nỗi buồn trong đêm mùa đông…

Đã là tháng Mười.
Phố buồn và lạnh. Trong không khí có mùi của nước mưa và lá mục, còn bầu trời thì uể oải những mây là mây. Thời tiết thế này khó mà vui lên được. Tôi cứ ngồi thu lu trong phòng, để cho máy tinh rên rỉ một bản nhạc rồi nhìn ra cửa sổ suốt từ giờ này sang giờ khác. Tôi đang cố không nghĩ về khoảng vườn phủ nắng vàng ấm áp của mùa khô. Tháng Mười đến thật lặng lẽ. Sau những ngày mưa dài tháng Chín, mặc dù mặt trời vẫn lười biếng không chịu ló đầu ra khỏi mây, thật sự là mặt trời thì trần trụi mà tiết trời thì se lạnh và những kí ức dẫu buồn, nhẹ mênh mang thả vào chuỗi ngày bình lặng, như tiếng thở dài hiếm hoi của thời gian, đôi khi lại là một điều hồ hoặc nào đó, không biết nữa… chợt ngưng lại, ngừng trôi giữa lưng trời?

Những vạt nắng yếu ớt không đủ để xuyên qua cả lớp rèm cửa màu da trời mỏng tang nơi cửa sổ, nên chỉ có thể đậu xuống sàn nhà như những cánh bướm trong suốt, chấp cha chấp chới, một kiểu nắng mong manh đến phát rầu lòng. Tôi lại đánh bạn với nỗi buồn muôn thuở của mình. Tôi nghĩ về bản thân, về mẹ, về những người còn lại trong nhà, về món mì quảng, về thịt bò xào hẹ và tiêu sọ, về mèo mun, về cây trứng cá, về một nhóm người nào đó ngoài kia đang mệt mỏi lao đầu vào cái ngày đầu tuần xuẩn ngốc, về tiếng chổi sột soạt giữa đêm, về khoảng trời đen đen nhầy nhụa như mực loãng phía trước mặt…Tôi chỉ gọi tên những thứ đó trong đầu, như một kiểu liệt kê vậy, không mục đích, không một mối liên hệ nào, tuyệt không tưởng tượng ra nổi vẻ mặt của mẹ tôi lúc này đang ở dưới bếp, cũng không thể phân biệt nổi ngò thơm hay thì là, loại nào tôi thích hơn, tất cả chỉ còn đơn thuần là những hình ảnh, chúng lướt qua tôi như những lưu ảnh lấp lóa. Còn tôi thì chìm dần vào trong đó.

Đã là tháng Mười.

Nỗi buồn cũng có những lúc hiền lành và dễ chịu như thế này đây. Tôi cứ ngồi im một chỗ, để mặc cho những chuyện đã qua ùa vào mình, cảm giác như được nằm trên cánh đồng cỏ lau vào một chiều cuối hè vậy. Tôi đoán màu của khoảng không lúc ấy là một sắc gì đó xen giữa vàng nhạt, hồng nhạt, và xam xám. Còn dư vị của chúng, có lẽ là một vị ngọt dịu dàng. Tôi đã ngồi như thế. Cũng được rất lâu, rất lâu rồi. Những lưu ảnh đầy mùi vị đó, nỗi buồn rất dịu dàng đó, là những gì tôi nhận được mà không biết đấy là món quà chia tay của tháng Chín, hay món quà gặp mặt của tháng Mười. Thật chỉ muốn nói một lời cảm ơn, nhưng rồi cứ băn khoăn mãi đến nỗi dư vị của sự biết ơn cũng đã tan trên đầu môi từ lúc nào không hay?

Mưa tháng mười đã không còn rạo rực, chợt đến chợt đi khi không còn mang tên mùa hạ; cũng chẳng nhẹ nhàng vương tà áo khi còn mùa thu; để rồi giờ đây ào ào như gãy gánh. Ông trời quả thật khéo đùa, giữ nước làm gì để rồi cuối mùa như trút nước, như tiếc lại những ngày huy hoàng của mưa và gió, thế là ngập lụt, bão lũ. Mong mưa chỉ loáng thoáng và rệu rạo tháng mười qua nhanh!

Đã là tháng Mười. Ngơ ngẩn buồn…

Miền kí ức

Đi dọc lời ru của mẹ
Tôi lang thang tìm về miền kí ức
Của một thời
Từng nghĩ mình thơ ngây.

Cánh diều còn vướng trên nhành cây
Quê mình vẫn là tất cả.
Tôi cười mình sao vồn vã,
Có màu khói mờ mờ phương xa...

Vuông vuông dài dài,
Ba đóng khung từng kỉ niệm lên vách
Mẹ đong đầy những bát gạo yêu thương.
Bàn tay con rửa suốt ngày không sạch
Mơ hoài bàn tay trắng mẹ cha


Quê mình vẫn là tất cả
Con đi xa không hẹn ngày về
Rưng rưng bóng người đợi triền đê

Tiếng quê vọng hồi,
Gạt đi bóng tối...
Kí ức hóa vàng,
Ấm lòng người những ngày đông sang.

Đi dưới mưa đêm

Đằng kia, sau những rặng cây gầy gò, một phiến trời lang thang, u sầu thu lại ánh sáng, mảnh trăng mỏng manh nương theo cơn gió tà tà vắt mình trên bờ hồ. Chợt tiếng dế vỡ giọng hay tiếng dạ đàm của những gợn nước đen trên lối, một hơi hám rìn rịn mà dịu dàng tưởng như sinh ra từ sao vỡ khi bước chân lỡ chạm vào mảnh nước. Mưa nhẹ, từ chiếc ô bật vội trong đêm, từ giữa những tán lá xào xạc, mưa chợt cất tiếng thâm trầm theo miên man...

Ngày xưa cứ mỗi khi bước ra đường là mẹ cứ dúi vào tay cái áo mưa. Con giãy nảy: "Có mưa đâu mà mẹ lo xa!". Mẹ mặc, cứ bảo cầm cho chắc. Nhớ mẹ nhiều đến thế. Bà ngoại lên thành phố, gặp mình kể đủ thứ chuyện. Chuyện hồi ông còn sống thích bà nấu món gì hay khen ba đứa con trai tài giỏi hay xài xể con dâu này nọ, rồi chuyện bà ủi quần áo cho lính Ngụy ngày xưa hay đẻ rơi dì Chút tại bến xe khi di cư vào Nam… Bà cũng nhắc nhiều về mẹ, đứa con gái đầu lòng vừa thương vừa hận. Ai cũng nói bà ngoại và mẹ tính tình giống nhau quá chừng nhưng không ai dám nói trước mặt bà cả, sợ bà lại la toang toáng lên. Cuộc đời mẹ lận đận, thăng trầm vì chồng con. Nhận thấy những khó khăn hiện tại của bản thân tôi thật nhỏ nhoi và yếu đuối với những gì mẹ đã trải qua.

Mưa chợt lớn thêm. Mắt kính nhòa hết, tôi cứ thấy theo bản năng mà rồ tay lái. Những đợt mưa quất vào mặt đau rát. Gần như không thể giữ được cái đầu của mình nữa, nó sắp rụng khỏi cổ. Nước mưa đã ngấm lên tận thắt lưng, cái lạnh cùng với nỗi buồn đến thấu xương. Dòng xe khựng lại, một nỗi chua chát xâm chiếm tâm trí, mình đã dặn lòng là thế này là thế kia, là sẽ không bao giờ để tình cảm dẫn lối yêu thương khi biết là trái tim đã mỏi mệt mà bàn chân cứ cố lê theo niềm tin trong vô vọng. Kẹt xe, người ta leo lên vỉa hè, chuyến xe buýt số 6- mà cứ ngỡ là số 8, rên rỉ giữa làn đường hoan lạc trong khi gã xa phu khẽ một tiếng thở dài. Xe ngang qua, xe rỗng không và hối hả. Thời gian nhẹ đi qua từng mái nhà xiên xiên bên làn đường dang dở, nghe mùi café đăng đắng len vào từng góc phố đợi màu lá vàng và tiếng cười ai rung rinh bất chợt, rất nhỏ, một nốt nhạc trầm dang dở: gác trọ nào cho ta gối đầu đêm nay?

Khí trời sau cơn mưa lúc nào cũng trở nên trong trẻo đến lạ thường. Vậy mà sau bao nhiêu giông bão lòng người lại càng u ám, mịt mùng. Tôi bảo với người ta là tôi không thể bước đi một mình như thế, tôi bảo với người ta là hãy cho tôi quá giang ít ra thì cũng đến khi cơn mưa này tạnh hẳn… Không! Ít ra thì hết đêm nay thôi. Có điều gì là không thể giữa chốn nhân gian này nhưng sao yêu thương đến với nhau lại quá trắc trở. Kẻ vốn lạnh lùng cũng đến lúc nhận ra rằng con tim mình đang tan chảy và gục ngã. Người mềm yếu luôn bệ tắc trước những lựa chọn. Đời nghiệt ngã hay chính lòng người không nhận ra lối đi cho riêng mình?